We keken naar het aanbod van RIM, Nokia, Samsung en HTC.

BlackBerry Bold

RIM's BlackBerry moet het vanouds niet van zijn looks hebben, maar van de sterke combinatie van hardware, software en services. Qua functionaliteit lopen de toestellen niet altijd voorop: Wi-Fi is niet standaard aanwezig en een camera ontbrak in eerdere modellen ook nogal eens. De BlackBerry Bold 9000 had alles in zich om hét succesnummer te worden: voor het eerst een toestel met 3G, Wi-Fi, GPS, een 2 megapixel camera.

Kortom: alles wat de iPhone ook heeft, maar dan wel met het veelgeprezen BlackBerry-toetsenbordje. In een zakelijke omgeving heeft RIM een succesnummer in handen, maar het toestel krijgt geen gillende tieners op de been. De BlackBerry Bold is serieus, functioneel, een veilige keuze voor de it-manager die de iPhone te frivool vindt.

BlackBerry Storm

Nog maar net in de winkel: de BlackBerry Storm, de eerste BlackBerry met een aanraakgevoelig scherm. Wat de constructie betreft maakt de Storm een betere indruk dan veel eerdere BlackBerry-modellen, maar kan de e-mailverslaafde wennen aan het toetsenbordloze toestel? De eerste reviews van de Storm waren vernietigend: het besturingssysteem reageerde te traag en het touchscreen was minder gevoelig dan die van de iPhone.

Net als de iPhone is de BlackBerry Storm voorlopig exclusief via één mobiele operator verkrijgbaar: in dit geval Vodafone. Een actieve hackersscene en een gigantisch aanbod aan extra software via de App Store zult u bij de Storm moeten missen. RIM probeert steeds verder richting consumentenmarkt op te schuiven maar mist met de Storm nog net de magische aantrekkingskracht die de iPhone wel heeft.

Samsung Omnia

Op papier is de Samsung Omnia een winnaar ten opzichte van de iPhone: een 5 megapixel camera, een ingebouwde FM-radio, ondersteuning voor Office-bestanden, handschriftherkenning, verwisselbare batterij, een uitbreidingsslot voor geheugenkaartjes... kortom, alles wat een doorsnee Windows Mobile-telefoon te bieden heeft in een verpakking die wel wat op de iPhone lijkt. Een miljoenen kostende marketingcampagne en een marketingactie met Millionaire Pack (bestaande uit een lederen hoesje en Bluetooth-headset) zorgde ervoor dat de Omnia hoog in de verkooplijsten terechtkwam.

Maar was het de iPhone-killer die Samsung als een van de weinige fabrikanten had kunnen maken? Nee, oordeelden reviewers zoals Gizmodo: de widget-interface bovenop Windows Mobile is niet doordacht, het toestel is traag en de software buggy. Desondanks: het oog wil ook wat en dat zit bij de toestellen van Samsung meestal wel goed.

HTC Touch Diamond

Compacter dan de iPhone, eleganter dan de HTC TyTN en met een fraaie TouchFLO 3D-interface waardoor je bijna zou vergeten dat het toestel achter de schermen op Windows Mobile draait. Ruim 100 mensen kwamen in juni 2008 naar Rotterdam om de Europese primeur van de HTC Touch Diamond mee te maken en als eerste het toestel in handen te krijgen. De iPhone bracht bij de lancering een maand later (overigens ook in Rotterdam) heel wat meer mensen op de been, maar feit blijft dat de HTC Touch Diamond een half jaar na de lancering nog steeds een gewild toestel blijft.

De facetgeslepen achterkant maakt het toestel bijzonder – wie liever een vlakke achterkant wil kan bij T-Mobile terecht voor een neutrale uitvoering. Opvolgers zoals de HTC Touch Pro en HTC Touch HD hebben nog niet de hypestatus van de Diamond bereikt. HTC schroefde in november 2008 de verkoopverwachting van de HTC Touch Diamond nog omhoog van twee naar drie miljoen verkochte exemplaren voor het einde van het jaar.

Nokia 5800 XpressMusic

Nokia weet als geen andere toestelfabrikant de massa aan te spreken. De Nokia 5800 XpressMusic kan zich qua eigenschappen meten met de iPhone: het toestel is net als de iPhone nadrukkelijk op multimedia-liefhebbers gericht, er zit een touchscreen in en het toestel is voornamelijk gericht op de consument. Bijzonder is dat de Nokia 5800 gebruik maakt van voelbare feedback: bij het intikken van teksten op het schermtoetsenbordje voelt de gebruiker een lichte trilling voor een realistischer effect.Om te voorkomen dat gebruikers per ongeluk iets aantikken is voor sommige acties een dubbele schermtik nodig.

Nokia worstelt nog met de vertaling van S60 naar een touchscreen-interface, waardoor het verschil tussen enkele en dubbele schermtikken niet overal consequent is doorgevoerd. Gebruikers krijgen er een plectrum-achtige stylus bij. De gebruikte schermtechnologie van de 5800 is anders dan die van de iPhone, waardoor het scherm zowel met de vingers als met een pennetje is te bedienen.

Sony Ericsson Xperia X1

Groot was de sensatie toen Sony Ericsson begin 2008 aankondigde Windows Mobile-toestellen te gaan maken. Het was hét nieuws van de jaarlijkse telecombeurs in Barcelona. Maar nu de Sony Ericsson Xperia X1 in de winkel ligt lijken het vooral de journalisten te zijn geweest die warm liepen voor het uitschuifbare toestel met z'n aparte softwarepanelen. Er zitten genoeg slimmigheden in het toestel, zoals een schuin geplaatst toetsenbord en een optische joystick: in feite een aanraakgevoelig vlak dat als navigatieknop gebruikt kan worden.

Misschien is het de afwijkende beeldverhouding (een liggend scherm van 800 x 480 pixels groot) of het riante gewicht van ruim 150 gram waardoor de gekte rond de Xperia onder de eindgebruiker steeds niet is losgebarsten. Misschien komt het omdat de Xperia voor de consument een te zakelijke uitstraling heeft en voor de zakelijke gebruiker te zeer een onbekende is. Sony Ericsson's sterkste punt zijn immers de muziek- en cameratelefoons.

De winnaars

Twee toestellen blijven over als iPhone-killers van 2008: bij de consumententoestellen bracht de HTC Touch Diamond bij de introductie veel mensen op de been en houdt het verrassend lang stand als gewild toestel. Blijkbaar hoeft een iPhone-killer niet het design van de iPhone te hebben om succesvol te kunnen zijn.

Bij de zakelijke toestellen is minder snel duidelijk welk toestel een serieuze concurrent voor de iPhone is. De markt reageert minder sterk op hypes en grillen. Van de in 2008 gelanceerde zakelijke smartphones dichten we de BlackBerry Bold de beste kansen toe: een erg compleet 3G-toestel in een vormfactor die bij de zakelijke gebruikers aanslaat.