Toenmalig Apple-CEO Steve Jobs kondigde de touch-telefoon van zijn bedrijf een half jaar voor het verschijnen ervan aan. De geruchten over een 'iPhone' van de Mac-maker gingen al sinds november 2006 rond en werden sterker toen aan het licht kwam dat Apple een order voor 12 miljoen telefoons had geplaatst. In december 2007 werden er patenten aangevraagd.

Toch was er eerst nog wat tegenslag. Enkele dagen voor Jobs' officiële onthulling van de iPhone tooide Cisco-dochter Linksys zijn bestaande VoIP-telefoons met dezelfde naam. Cisco had die merknaam al sinds zijn overname van Infogear in 2000. Maar dat juridische geschil werd opgelost.

1. Hysterische introductie

Op 29 juni 2007 was het allereerst zover in Amerika. Gretige consumenten lagen in lange wachtrijen voor de winkel. Bij bekende Apple Stores, zoals die op Fifth Avenue in New York City, stonden sommige Apple-fans al dagen in de rij. Al in oktober had Apple de regie volledig in handen en kon het klanten zelf de verkooplimiet van maximaal twee iPhones per persoon opleggen. Times noemde het 'de uitvinding van het jaar 2007'.

Europa volgde pas in november. In Engeland werden opnieuw bizarre taferelen vertoond waarbij klanten in de stormige kou voor de winkel overnachtten om een eerste exemplaar te bemachtigen. Nederland heeft lang moeten wachten op de iPhone. Pas begin 2008 bracht Apple het toestel ook hier op de markt, via een exclusieve distributiedeal met T-Mobile.

2. Zelfs crisis raakt iPhone niet

Eigenlijk vanaf de introductie heeft de iPhone Apple recordwinst na recordwinst bezorgd. Zoals gezegd waren de eerste exemplaren bij de introductie direct weg en werden er uiteindelijk binnen 74 dagen al een miljoen iPhones verkocht. Maar ook de tweede generatie iPhone (3G) ging een jaar later bijzonder hard de winkels uit. Ondanks de economische malaise kon Apple jaar in, jaar uit weer fantastische cijfers presenteren.

Tijd om na vijf jaar de balans op te maken. Want de teller tikt anno 2012 nog altijd door. Het afgelopen kwartaal verkocht de iPhone vergeleken met de eerste drie maanden van vorig jaar 88 procent meer, wat neer kwam op 35 miljoen exemplaren. Onderzoeksbureau Strategy Analytics berekende dat Apple in 5 jaar tijd maar liefst 250 miljoen smartphones verscheepte en daarmee 150 miljard dollar heeft verdiend.

Nieuwe snufjes in hoog tempo, de echt grote revolutie, én de verwording tot een begrip. Lees verder op de volgende pagina.

3. Ontwikkelingen gaan rap door

In totaal zijn er binnen een relatief korte periode vijf generaties verschenen van de iPhone, die zoals uit de vorige alinea bleek, allemaal meer dan goed verkochten. Waar de iPhone in eerste instantie een combinatie van telefoon, pda en iPod was, ging de ontwikkeling van overige toeters en bellen hard door.

Door de jaren heen werd een kompas, videocamera, spraakbediening, draadloze synchronisatie, biometrische gezichtsherkenning en - noem maar op - toegevoegd. Specificaties zoals die van de camera gingen in vijf jaar tijd van 2 naar 8 megapixel, er kwam een camera bij op de voorkant. Bovendien bleef ook het besturingssysteem iOS zich in rap tempo ontwikkelen en is het inmiddels al aan zijn 6e versie toe.

4. Revolutie in touch-bediening

Maar één van de grootste revoluties die de iPhone met zich heeft meegebracht is die van touch en mulititouch, oftwel: het 'swipen'. Hoewel de techniek al vier jaar bestond, met handcomputerfabrikant Palm als bekende pionier, bleef de functionaliteit vaak achterwege. We zijn vijf jaar verder en de ontwikkelingen zijn zo hard gegaan dat baby's het begrijpen.

Achteraf moeten we vaststellen dat het gebruik van simpele, intuïtieve vingerbediening dankzij het 'swipen' van de iPhone de standaard is geworden in de wereld der smartphones. Maar wat te denken van tablets? De tablet kon aan zijn opmars beginnen door de iPad, die weer gebaseerd werd op de touch-bediening van de iPhone. Apple heeft een portfolio aan octrooien op iPhone-vindingen als multitouch. Ondertussen zien we toch alle concurrenten overstappen op een vorm van touch-bediening.

5. App Store is een begrip

Apple bedacht de App Store oorspronkelijk voor de iPhone. Het bleek een blauwdruk voor de grote commerciële applicatiewinkel zoals we die nu kennen en werd de afgelopen jaren bij verschillende concurrenten ook toegepast. Wat heet: zelfs Microsoft komt bij Windows 8 met een 'App Store'. Kortom: de toepassing van een commerciële applicatiewinkel is een begrip geworden.

Hoe verliep het dan met het aantal downloads? Binnen 9 maanden na de introductie werd bekend dat er 1 miljard iPhone-apps zijn gedownload uit de iPhone App Store. Van de betaalde applicaties krijgt Apple dertig procent van het verkoopbedrag. Dat leverde niet alleen het bedrijf wat op. Apps-ontwikkelaars werden in sommige gevallen zelfs miljonair met een programma dat 1 dollar kost.

Na 5 jaar iPhone is het nu wachten op de iPhone 5.