De gevestigde orde KPN, T-Mobile en Vodafone krijgen er na de frequentieveiling voor mobiele communicatie mogelijk een concurrent bij op mobiel internet. Bij de veiling, die wordt georganiseerd door Agentschap Telecom, worden momenteel gefaseerd 40 vergunningen verdeeld, geldig tot 2030.

De onderhandelingen zijn begonnen op 31 oktober en vinden plaats achter gesloten deuren. Voor de nieuwkomers zijn er 2 vergunningen in de 800 MHz-band en 1 vergunning in de 900 MHz-band van elk 2 maal 5 MHz gereserveerd. Een nieuwkomer mag daarbij maximaal 2 van de 3 gereserveerde vergunningen bemachtigen.

Miljarden voor de schatkist

Na een kleine drie weken doet Agentschap Telecom nog altijd geen mededelingen over de veiling, blijkt uit navraag van Webwereld. Maar woordvoerder Gerben van Dijk wil wel kwijt dat een eventuele nieuwkomer sowieso na de tweede fase (de aanvullende biedronde) bekend wordt. Na de tweede fase worden ook het aantal vergunningen per bieder bekend. De derde en laatste fase bepaalt de specifieke plaatsen in de bemachtigde frequentiebanden.

De overheid hoopt op een nieuwkomer, omdat de gebruiker baat zou hebben bij meer concurrentie. Daarnaast moet de veiling bijdragen aan de continuïteit van mobiele diensten en moet innovatie worden geprikkeld. Natuurlijk levert de veiling een overheid ook miljarden op.

De opbrengst bij de veilingen in Europa de laatste 2 jaar: bron: Telecompaper

Twee 'nieuwe' partijen, Tele 2 en een combinatie van Ziggo en UPC onder de naam ZUM, dingen mee. Vooral dat laatste blok wil graag mobiel toevoegen aan zijn portfolio, vermoedt senior analist Tim Poulus van Telecompaper. “De grens tussen vast en mobiel vervaagt."

Eigen WiFi-netwerk

De twee kabelbedrijven kochten onder de joint venture Ziggo 4 in april 2010 gezamenlijk een 2,6 GHz-vergunning, voor technologieneutraal mobiel breedband. Nu nu willen ze meer frequentie om een eigen WiFi-netwerk uit te kunnen rollen, vermoedt de analist. Ziggo startte daar onlangs een test voor in Groningen, waarbij de stad tot één grote hotspot wordt getransformeerd met behulp van openbare routers.

Poulus: “Ziggo heeft bij de beursgang al aangegeven geen traditionele operator te willen worden. Daar hebben ze ook geen geld voor. De strategie bestaat uit WiFi plus roaming op het Vodafone-netwerk, op plekken waar geen WiFi beschikbaar is. Die creëren ze door de routers van de abonnees ervoor geschikt te maken en gedeeltelijk open te zetten voor andere Ziggo-abbonees."

In Frankrijk zette een nieuwkomer de mobiele markt op zijn kop. Dat kan ook in Nederland gebeuren. Lees verder op pagina 2

Samenwerken met hotspots

De Telecompaper-analist ziet kansen voor zo'n nieuw netwerk. Dat volgens hem ook uitgebreid zou kunnen worden door het plaatsen van zenders bij hun straatkasten. Een andere optie is samenwerken met andere partijen die al WiFi aanbieden, zoals onder andere horecagelegenheden. “We veronderstellen dat UPC dezelfde strategie heeft."

In het buitenland hebben we eerder gezien dat een nieuwkomer op de markt voor flinke opschudding kan zorgen. Hoewel het moeilijk is twee markten met elkaar te vergelijken, zijn er wel vaak overeenkomsten. Een grote kans is dat het aantal operators van drie naar vier gaat. Iets wat eerder in januari van dit jaar gebeurde in Frankrijk.

Prijsdruk en ontslagen

De nieuwkomer in Frankrijk was het telecombedrijf Iliad, dat al actief was op de DSL-markt en ook FttH (Fiber-to-the-Home) aanbood. Onder het merknaam Free had het bedrijf als mobiele operator de mogelijkheid om direct LTE (Long Term Evolution) aan te leggen. Bij de start was het bereik in Frankrijk landelijk gezien 27 procent. In delen van het land waar ze geen bereik kunnen bieden werken zij via roaming op het netwerk van Orange, dat in handen is van Franse Telecom.

De intrede van Free is niet bepaald geruisloos verlopen. Poulus: “Hun propositie is erg goedkoop. Het gevolg hiervan is dat er prijsdruk is ontstaan, en prijsverlagingen bij concurrenten. Daardoor zagen we dit jaar nieuwe CEO's bij de Franse telecomreus SFR en ontslagrondes."

Donderdag maakte RTL Z bekend dat het marktaandeel van Free als mobiele operator is gegroeid naar 6,4 procent, met inmiddels 4,4 miljoen klanten, die allemaal overstapten van de traditionele aanbieders.

Geen kannibalisatie

Ook voor ZUM in Nederland is er sprake van een voordelige uitgangspositie. “Ze zijn een nieuwkomer op de mobiele markt en hebben dus geen last van kannibalisatie door WhatsApp op SMS en Viber en Skype op belminuten", besluit de analist, die nog geen indicatie kan geven wanneer er besluiten vallen.

“Wanneer de veiling eindigt, is volstrekt onduidelijk. Van de drie fases duurt de eerste het langst. De tweede en derde zijn waarschijnlijk snel klaar. Zodra het Agentschap Telecom aangeeft dat fase 1 voorbij is, weten we pakweg na een week de volledige uitslag."

De huidige posities voorafgaand aan de veiling: bron: Telecompaper