In een fascinerend Medium-artikel beschrijft Mozilla-ontwikkelaar Ben Francis zeer uitgebreid de geboorte van Boot to Gecko en de uiteindelijke ondergang van Firefox OS. Zijn verhaal bevat een hoop inzichten in wat er wel en niet goed ging en Francis oppert dat - tegen het verhaal van de meeste analisten in - Firefox OS mogelijk niet te laat op de mobiele markt was, maar juist te vroeg.

Prijsvechter

Zoals we op Computerworld schreven in dit artikel over het verdwijnen van het mobiele besturingssysteem, was de strategie van Mozilla om te concurreren op prijs in opkomende landen. Daar waren featurephones nog groot en kregen relatief dure smartphones geen voet aan de grond. Mozilla kwam met een toestel met Firefox OS dat een paar tientjes kostte.

Lees ook: Waarom Firefox OS van Mozilla belangrijk is

Die strategie bleek niet succesvol. De gebruikerservaring bij dit toestel liet te wensen over en de strategie om op prijs het gevecht aan te gaan niet zou werken, bleek wel uit het feit dat reus Android die strijd ook aankon, schrijf Francis. Met Android One mikte Google ook op die markt. Tot echt interessante marktschermutselingen is het niet gekomen, maar Google demonstreerde wel aan Mozilla dat de laagsteprijsstrategie gedoemd was te falen.

Web vs. native

Een andere groep Mozillians dacht dat Firefox OS zich beter kon onderscheiden door voor een échte web-only-strategie te gaan. Francis vermoedt dat achteraf bezien Firefox OS een verkeerd pad is opgegaan toen het begon te werken met geïnstalleerde apps, appstore-systeem en er druk was van hardwarepartners om dezelfde features als Android te bieden. Als je kijkt naar onderstaande commercial ("je kunt er ook mee Facebooken") lijkt hij daarmee de spijker op de kop te slaan.

Feature-eisen om een bestaand product te imiteren zijn slopend wanneer je iets heel nieuws probeert te bereiken. Firefox OS was waarschijnlijk wat dat betreft beter af geweest met een Minimum Viable Product, om in voorzichtige iteraties naderhand echt nieuws te bereiken. Dat is ook de mening van Francis, die stelt dat als hij het opnieuw kon doen, hij hard 'nee' zou verkopen aan feature-eisen.

De droom van Firefox OS was een mobiel webplatform, maar de uiteindelijke versie leek toch meer op een web en native-mix. Het was een beetje Android - maar dan onvollediger. Hierna: Tijden zijn veranderd en het zou misschien nu zelfs makkelijker zijn om een nieuw OS in de markt te zetten. Bovendien werkt ook Google aan een web-OS, wat aangeeft dat meer partijen hier toekomst in zien.

Analisten stellen dat het simpelweg te laat is om een mobiel OS nu nog met succes in de markt te zetten. Google domineert, Apple volgt op ruime afstand, Microsoft laat zijn mobiele platform momenteel even rusten, BlackBerry heeft het opgeven en partijen als Ubuntu en SailFish zitten in een wel heel kleine niche. Firefox OS redde het ook niet en ook de fork H5OS kwam niet van de grond.

Gesloten tijdperk

Maar misschien was Firefox OS wel te vroeg, oppert Francis in zijn stuk. Niet alleen omdat de droom van web-only nog steeds niet helemaal binnen handbereik ligt, maar ook omdat de hardwaremarkt zo anders functioneerde een paar jaar geleden. Toen moesten softwaremakers nog deals zoeken met operators om handsets klaar te stomen - iets waar Canonical met zijn Edge ook moeite mee had.

Ubuntu maakte in 2013 een forse start met een crowdfuncingcampagne die helaas daarna stoom verloor en op niets uitdraaide.


Tegenwoordig zijn er meer opties om direct met fabrikanten te werken. Diverse nieuwkomers proberen het met een stukje kale OEM-hardware om daarop eigen software te draaien. White label mobiele hardware was er op het moment dat Mozilla aan Firefox OS werkte weinig, zo schrijft Francis, waardoor er meer issues opdoken in het onderhandelen met partners als operators.

Lees ook: Humanitair hacken van Firefox OS

"Er is verder een grote wens van fabrikanten om minder afhankelijk te zijn van Google en om zichzelf te onderscheiden. Het is mogelijk dat in plaats van vijf jaar te laat, Firefox OS eigenlijk vijf jaar te vroeg was", schrijft de Mozilla-ontwikkelaar.

Droom leeft

Het idee van FF OS was om webontwikkelingen te pushen in een tijd dat mobiel een native-verhaal was en wat dat betreft zou je kunnen zeggen, zoals Francis vertelt, dat de missie geslaagd is. Je kunt betwisten wat de rol van Mozilla was, maar met Google's project om webontwikkeling naar mobiel te brengen, zie je dat de droom van web en mobiel leeft - alleen niet bij Mozilla.