De internethype en het bijbehorende vertrouwen dat de koersen van technologiefondsen alleen omhoog konden, werd moeiteloos over de vorige jaarwisseling heengetild. Sterker nog, de hype bereikte in de eerste paar maanden van dit jaar haar kookpunt.

Maar de, dan toch onvermijdelijke, landing bleef niet uit. En het was een harde landing. Aan het einde van het jaar resten winstwaarschuwingen, ontslagrondes en faillissementen.

Neem een willekeurig aandeel uit de zogeheten TMT-sector (technologie, media en telecom). Kijk naar de koers van donderdag en vergelijk die met de hoogste koers van het jaar, die negen van de tien keer in maart werd neergezet. De bezitter van zo'n aandeel die constateert de koers slechts gehalveerd is, mag in z'n handen knijpen.

KPN sloot donderdag op 12,27 euro, tegen 75,62 euro in maart. Een aandeel UPC kostte donderdag 10,70, waar men er in maart nog 83,75 euro voor moest betalen. De ontwikkeling van Versatel is in lijn dit beeld: van 84,00 euro in maart naar 9,20 euro donderdag. Het rijtje kan moeiteloos worden aangevuld met voorbeelden over de grenzen.

En binnen Nederland was daar natuurlijk het overbekende verhaal van World Online. De beursgang van Neerlands eerste echte internetbedrijf werd een debacle en inmiddels heeft World Online onderdak gezocht bij het Italiaanse Tiscali. Ook hier: een hoogste koers van 51 euro op de dag van de beursgang in maart en een slotkoers van 9,20 euro op donderdag.

Nieuwe economie?!

Het jaar was nog maar tien dagen onderweg of America Online en Time Warner kondigden aan te fuseren. Aan het eind van het jaar is de fusie nog niet gerealiseerd, in afwachting van de beslissing van de toezichthoudende Federal Communications Commission (FCC). Deze week werd bekend dat de FCC haar zelfopgelegde deadline om voor het eind van het jaar een knoop door te hakken niet zal halen.

De waarde van de transactie, die in aandelen wordt voldaan, is ondertussen verschrompeld. Bij bekendmaking van de plannen was met de fusie een bedrag van 350 miljard dollar gemoeid, volgens de laatste schattingen is daar nog 78 miljard dollar van over.

De 'nieuwe' economie neemt de oude over, zo was het eensluidend oordeel bij de megadeal tussen AOL en Time Warner. Maar als een van de stelregels van die 'nieuwe' economie inderdaad was dat internetbedrijven geen winst hoeven te maken, kan 2000 de boeken in als het jaar waarin aan het korte bestaan van die economie alweer een einde kwam.

E-commerce: wie maakt me los?

Investeerders bleken niet over eindeloos geduld te beschikken. Gaandeweg is het steeds moeilijker geworden voor internetbedrijven om financiers te vinden. Bedrijven moeten harde garanties kunnen geven dat zij, binnen afzienbare termijn, winst zullen maken.

Dat besef drong in mei sterk door met het faillissement van Boo.com. De ambitieuze online modewinkel gold als een van de blikvangers in de Europese e-commercesector. Maar de verkopen vielen, ondanks een groots publiciteitsoffensief, tegen en investeerders trokken hun handen van de zaak af. Uiteindelijk werd wat restte van Boo.com overgenomen door Fashionmall.

Sinds Boo.com zijn er nog talloze, meer en minder in het oog springende, webwinkels gesneuveld. De zogeheten shake-out voltrok zich in hoog tempo. Het proces leidde tot de oprichting van sites als Fuckedcompany en Dotcomfailures.

Sites die niets anders deden dan berichten over die shake-out en speculeren over wie de volgende slachtoffers zouden zijn. Als om te onderstrepen wat er aan de hand was, werden beide sites na enkele maanden alweer opgedoekt.

PC-sector in de problemen

De laatste paar maanden van het jaar kwam de economie in haar geheel in minder voorspoedig vaarwater terecht. Daar werden met name, bijna traditionele, pc- en hardwareproducenten het slachtoffer van.

Apple, Gateway, Compaq kampen stuk voor stuk met tegenvallende verkopen. Chipmaker Intel moest zich al snel bij het rijtje bedrijven aansluiten dat winstwaarschuwingen afgeeft en uiteindelijk moest ook softwaregigant Microsoft eraan geloven. Voor het eerst sinds 1989 waarschuwde het concern voor tegenvallende resultaten.

Toch is het niet allemaal kommer en kwel. Het aantal internetters is dit jaar weer aanzienlijk toegenomen en de webwinkels die het wel tot het einde van het jaar wisten vol te houden, zagen hun omzet voor de afgelopen feestdagen verdubbelen.

Maar de euforie van begin dit jaar zal, zeker nu de onzekerheid toeneemt over de macro-economische ontwikkeling, niet snel terugkeren. Co-buysite Letsbuyit onderstreepte dat nog op de valreep van het jaar. Het bedrijf, nog zo'n paradepaardje van e-commerce in Europa, heeft dringend nieuw kapitaal nodig, maar investeerders zouden niet staan te trappelen. Vooralsnog overheerst de scepsis.