AmigaDos: Guru Meditation

Een foutmelding waar menig Amiga-eigenaar nog nachtmerries van krijgt. De Guru meditation is een foutmelding die verschijnt als er een groot software- of hardwareprobleem optreedt. De melding geeft de gebruiker de mogelijkheid door te gaan door op de linkermuisknop te klikken maar in 99 procent van alle gevallen wordt het systeem opnieuw opgestart.

In sommige gevallen kunnen gebruikers ook op de rechtermuisknop klikken en het probleem debuggen met ROMWack. Deze debugger kon worden bereikt door een 9600 baud terminal aan te sluiten op de serial poort van de Amiga.

Atari ST: Bommen

Het besturingssysteem van de Atari-ST gebruikt een rij bommen om aan te geven dat er iets goed mis is. De hoeveelheid bommen geeft aan waar het probleem zit. Eén bom betekent reset, Initial PC2, twee bommen betekent Bus fout. Het aantal bommen kan oplopen tot 255 waarbij 255 bommen staat gelijk aan User Interupt Vectors.

Mac OS: Bom

We blijven even bij de bommen. Ook Apple gebruikte het bom-icoon om aan te geven als er een grote systeemfout optrad. Soms kreeg de gebruiker nog wel de mogelijkheid de verantwoordelijke software af te sluiten zodat de gebruiker verder kon werken, maar vaak moest de computer alsnog opnieuw worden opgestart omdat het systeem niet meer te redden was. Net als Windows, was er destijds nog nauwelijks memory protection aanwezig waardoor een crashend programma het hele systeem onderuit kon halen.

Gebruikers waren absoluut niet blij met deze melding en deze werd vaak belachelijk gemaakt omdat het erg lastig te achterhalen was waar het precies fout ding. De bom-meldingen gaven weinig tot geen nuttige informatie. Apple gaf later aan dit met opzet gedaan te hebben om gebruikers niet te verwarren met complexe foutmeldingen waar zij toch niks mee konden.

Mac OS: droevige/dode Mac

Oudere Apple Macintosh-computers hadden, naast de bom-melding, ook nog een ander crash-scherm. Als het systeem door software- of hardware-problemen niet gestart kon worden, verscheen er een dode of droevige mac op het scherm met een hexadecimale code om aan te geven waar het probleem zat. In nieuwere versies werd er ook nog een geluidje afgespeeld.

Dos: Memory extender crashes

Dos had van zichzelf niet echt een crash-scherm maar wel verschillende foutmeldingen om aan te geven dat er iets mis was. De bekendste is toch wel de Abort, Retry, Ignore, Fail-melding. Deze melding verscheen als er een kritieke fout optrad in een programma of als data niet kon worden gelezen of weggeschreven. Gebruikers hadden veelal de kans hun data te redden of hun software af te breken als de foutmelding verscheen.

Dat was met DOS-extenders en expanded memory managers wel anders. Deze hulpprogramma's werden gebruikt om extra geheugen aan te spreken of om software in protected mode uit te voeren. Als er een programma in combinatie met deze tools onderuit ging, werd je getrakteerd op een stop-scherm waarin werd uitgelegd wat er mis was en op welke geheugenlocaties het mis is gegaan. Als zoiets gebeurde was het over en uit voor de gebruiker en moest het systeem opnieuw worden gestart.

© Psychz - Vogons

Windows: Blue Screen of Death

Hier is ie dan, de allebekendste, meest gehate foutmelding ter wereld. Het blauwe scherm des doos. De kans is zeer groot dat je deze wel eens langs hebt zien komen. Deze overtreffende trap van de "ongeldige bewerking" zette het systeem stil en liet de gebruiker in een blauw scherm weten dat er een fatale systeemfout (fatal exception) of systeemcrash was opgetreden en dat het systeem uitgeschakeld of herstart moest worden. Dit soort meldingen kwamen in het Windows 9x-tijdperk erg vaak voor en werd veroorzaakt door incompatibele dll-bestanden, bugs in de kernel, instabiliteit en het ontbreken van memory protection.

Dit scherm is door de jaren heen geëvolueerd van een marineblauw scherm met grijze letters (Windows NT3.1 - Windows ME) naar een marineblauw scherm met witte letters (Windows XP - Windows 7) tot een Ceruleumblauw scherm met een zielig kijkende emoticon.

Linux : Kernel Panic

Als de Linux-kernel een interne fatale fout aantreft in de hardware of software die niet hersteld kan worden, wordt het systeem op slot gegooid. De kernel geeft vervolgens weer wat er mis is gegaan en schrijft een image van het kernel-geheugen naar de harde schijf zodat deze later gedebugged kan worden.

macOS / OS X: Gray screen of death

Ook Apple's besturingssysteem gebruikt tegenwoordig kernel panics, al gebruikt Apple nog steeds de filosofie gebruikers niet te verwarren met complexe foutmeldingen. De Kernel panic van macOS en OS X wordt dus verstopt en de gebruiker krijgt slechts een grijs scherm te zien waar in meerdere talen wordt gemeld dat de computer opnieuw opgestart moet worden. Uiteraard zijn er nog steeds mensen die hierover klagen omdat men door deze filosofie lastiger kan achterhalen wat het probleem is. In sommige gevallen kan men de verbose mode triggeren en zo alsnog de achterliggende kernel panic lezen, maar dat is niet gebruikelijk.

Arcadekasten: Killscreen

Je zal in je leven misschien niet vaak een crashende arcade-kast hebben gezien en de kans dat een arcade-game zomaar crasht is klein. Toch kan het gebeuren dat de ontwikkelaars iets over het hoofd hebben gezien waardoor een bug voor onvoorspelbaar gedrag zorgt.

Een van de populairste kill screens is die van Pac-man. In dit geval had de maker nooit verwacht dat er iemand daadwerkelijk zo lang zou doorspelen dat er een level-waarde wordt bereikt die groter is dan het daarvoor gereserveerde geheugen. Aangezien daar geen rekening mee wordt gehouden door de game, telt deze rustig door waardoor er een buffer overflow optreedt en er waardes op onbedoelde plekken worden geschreven. Dit resulteert in grafische glitches en een onspeelbaar level. De kans dat dit level gehaald wordt is praktisch nihil en speler die zo ver komen zullen uiteindelijk al hun levens verliezen.

Veel arcade-games uit dat tijdperk zijn zo gemaakt dat er geen einde aan zit. Het is de bedoeling dat de speler uiteindelijk verliest, game over gaat en opnieuw geld in de machine gooit om door te spelen. Hierdoor zijn er verschillende games die zich vreemd gedragen of crashen als spelers extreem ver komen.

In de onderstaande video wordt zeer gedetailleerd uitgelegd hoe de kill screen van Pac-man wordt getriggerd.