Nintendo maakte vorige week een rechtszaak aanhangig tegen twee bekende en gevestigde emulatiesites: LoveRETRO en LoveROMs. Het is niet de eerste keer dat emulatie een voet wordt dwarsgezet, maar het is mede opvallend vanwege de krankzinnige schade-eisen die Nintendo stelt (PDF via TorrentFreak): twee miljoen dollar voor inbreuk op zijn merkrecht en 150.000 dollar voor elke gehoste game.

Geschiedschrijving verdwijnt

Het is belachelijk, deze bedragen hebben niets te maken met de realiteit. Net zoals destijds muziekmaatschappijen willekeurige torrenters aanklaagden, heeft Nintendo een gigantische eis neergelegd om ervoor te zorgen dat de sites meteen capituleren en om genade smeken - en dat is precies wat er is gebeurd. Alle Nintendo ROM's werden verwijderd en LoveRETRO heeft het bijltje er maar helemaal bij neergegooid.

Dat grijpt om zich heen en EmuParadise heeft aangekondigd om preventief al zijn ROM's te verwijderen. Er wordt zo in een heel korte periode enorme schade toegebracht aan een gevestigde community van liefhebbers. Deze community is er al decennia verantwoordelijk voor dat games worden bewaard in de geschiedenis en dat verdwijnt nu ook.

Emulatie is een juridisch grijs gebied: het is technisch legaal om emulatiesoftware als bsnes of PCSX2 te distribueren en het is legaal om je eigen BIOS of ROM te dumpen. Maar het is illegaal om ze te verspreiden, dus juridisch gezien staat Nintendo volledig in zijn recht om de emulatiesites aan te pakken.

Hierna: Wat is de daadwerkelijke schade van Nintendo-emulatie?

Maar dat het juridisch correct is, betekent niet dat het moreel juist is. Laten we eens kijken wat Nintendo hiermee opschiet en dat is bijna niets. De 150.000 per game is gigantisch voor LoveRETRO maar het is kleingeld voor Nintendo - los van of het bedrijf dit geld daadwerkelijk in handen krijgt.

Nintendo en zijn classics

Nintendo verkoopt daarnaast ook zijn oude software: met de Wii Virtual Console werden een heleboel gebruikers ervan overtuigd om Nintendo-klassiekers te kopen. De afgelopen twee sinterkersten draaiden om retro-consoles als de NES Mini en de SNES Classic. Later dit jaar komt Nintendo met een abonnementsservice, Nintendo Switch Online, die een selectie retrogames beschikbaar stelt tegenover een jaarlijks bedrag.

Daarmee komen we in het moeras terecht waar de game-sector en piraten al jaren over bekvechten: wat is de daadwerkelijke verkoopschade? Zouden mensen deze games ook daadwerkelijk kopen als er een optie voor was? En verliest Nintendo daadwerkelijk inkomsten door emulatieprogramma's?

RetroPi als concurrent

Nintendo denkt van wel en behandelt emulatie als een directe concurrent. En dat is begrijpelijk. Ik heb in het verleden wel eens gegrapt waarom mensen een SNES Classic met 30 games zouden kopen als ze een Rapsberry Pi kunnen omvormen tot een console met de hele SNES-bibliotheek. Ik betwijfel of Nintendo door deze optie echt veel verkoop misloopt, maar het is een duidelijke reden voor een rechtszaak.

Op de volgende pagina: retro-klassiekers komen terug, maar de rest?

Het is alleen moeilijk om sympathie te hebben voor die grijpstuiver van Nintendo als de hele game-geschiedenis op het spel staat. Dat is de kern van dit issue: gameconservering. Het is pijnlijk ironisch dat juist de digitale informatie-industrie zo slecht is in het behouden van zijn geschiedenis. Digitaal zou juist goed te bewaren moeten zijn: geen wegrottend celluloid of papier dat door licht en vochtigheid vergaat.

Alleen grote klassiekers komen terug

Maar om oude games heeft niemand ooit echt iets gegeven. Bedrijven zeker niet. De laatste tien jaar is het beter geworden met remasters en remakes als Crash Bandicoot, Baldur's Gate II, Homeworld en System Shock die klassiekers opnieuw introduceren aan een nieuw publiek. Maar het is maar een klein percentage van de game-geschiedenis die deze behandeling krijt.

Remasters kosten geld en dat betekent (uiteraard) dat ze geld moeten opleveren. Dus alleen zeer geliefde games die een tweede of derde keer een publiek kunnen bekoren worden opnieuw gemaakt. Dit zijn belangrijke games, begrijp me niet verkeerd. Het is fantastisch dat een game als Shadow of Colossus mensen net zo goed kan boeien in 2018 als in 2005.

Maar het is alleen een stukje geschiedenis dat zichzelf in stand houdt; het is als een Greatest Hits van de jaren 80 kopen en denken dat het representatief is voor het tijdperk. Als het aan uitgevers ligt, zien we bekende titels als Mario, Skyrim, BioShock, enzovoorts. Maar er is zoveel meer - duizenden games voor acht consolegeneraties en meerdere pc-platforms, die nu allemaal bedreigd worden.

Lees verder: De noodzaak om games te blijven bewaren.

ja, Nintendo is maar wat blij om je Super Mario World of iets dergelijks voor de vijfde keer te verkopen, maar hoe zit het met iets als Shadowrun voor de SNES? Waar kan ik een legale kopie daarvan vinden? Of een game als Secret of Evermore?

Abandonware

Emulatie heeft deze games decennia bewaard en er zijn simpelweg geen alternatieven. Niet van Ninetendo, niet van iemand anders. Emulatie bestaat omdat de rechtenhouders verzaken, niet omdat er geen publiek is. Piraterij van muziek en films daalde toen aanbieders als Netflix en Spotify verschenen. GOG motiveerde 'pc-piraten', waaronder ikzelf, om 'abandonware' te downloaden en te blijven spelen toen niemand zich er meer om bekommerde.

Maar zelfs GOG.com beslaat maar een stukje van de geschiedenis en vrijwel enkel pc-games. Je gaat daar heen oude NES- of SNES-games vinden, of games van andere platforms. Het huidige bedrijf dat zich Atari noemt geeft collecties van game-klassiekers uit, maar ook dit is die ene procent van 'klassiekers' die mensen onthouden. En games voor de Vectrex? De TurboGrafx? Geen bedrijf die dit poogt te redden. Geen bedrijf bekommert zich om heruitgaves daarvan.

De emulatiecommunity heeft dit opgepakt en onderhouden. Deze games zijn bewaard gebleven voor toekomstige generaties, met software die ervoor zorgt dat decenniaoude games nog gedraaid kunnen worden. Of je interesse van academische aard is of puur vanwege nieuwsgierigheid: je kunt in de geschiedenis zoeken vanwege sites als EmuParadise. Zij hielden games in stand toen niemand dat deed.

Archieven blijven bestaan. Het verdwijnen van drie ROM-sites is geen onoverkomelijke horde voor de vastberadenen. Net als de hersenen heeft internet een buitengewone capaciteit om rond schade heen nieuwe paden aan te leggen. Maar belangrijker is de afweging van een balans: het levert Nintendo niet zoveel op om deze sites op zwart te zetten, maar de historische verliezen zijn potentieel enorm.

Gebouwd op nostalgie

Emulatie is al jaren grijs-tot-illegaal en met die onbestemde juridische status waren niet alleen games gediend, maar ook bedrijven zelf. Mensen speelden games waar je anders nooit van gehoord had en het wakkerde de interesse aan voor vergeten titels en zorgde voor sentimentele gevoelens bij mensen die er nog niet waren om de hoogtijdagen van deze consoles mee te maken.

Je zou zeggen dat Nintendo, een bedrijf dat voor het grootste gedeelte gestoeld is op nostalgie, dit zou begrijpen. Castlevania's Simon Belmont zit bijvoorbeeld in Smash Bros van dit jaar en het internet gonsde bij dat nieuws. Weet je waar je Castlevania nog kan spelen als je geen NES Mini (of 3DS met de laatste resten van Nintendo's Virtual Console, wat in 2019 ook helemaal verdwijnt) hebt?

Schijnoverwinning

Dit is een onderwerp dat me persoonlijk raakt. Rond de millenniumwisseling zette m'n vader emulators op de pc thuis, rond de tijd dat EmuParadise startte. Dit was fijn voor een kind als ik die niet meer dan twee games per jaar kon betalen en het was het begin van een groeiende obsessie. Ik speelde een hoop Zaxxon, 1942 en meer arcadespellen die je niet meer in het wild kon vinden.

Als fan, als liefhebber van de geschiedenis van de sector en als een IT-professional voelen de acties van Nintendo heel verkeerd aan. Ik zie het als een zinloze aanval op de geschiedenis van de sector, en wel van een bedrijf dat het meest gebaat is bij de herinnering van mensen. Dit is een schijnoverwinning voor Nintendo!