Switchen van een Windows Laptop naar een Chromebook is mogelijk, maar alleen als je echt zonder je Windows programma's kan. Maar nu Chrome OS Android apps ondersteunt kunnen we met CrossOver kijken of wij aan de slag kunnen met Windows-programma's onder Chrome OS.

Codeweavers is een bedrijf dat al sinds 1996 werkt aan een propriëtaire versie van WINE, genaamd CrossOver. WINE is een vrije en open source compatibiliteitslaag waarmee Windows programma's gedraaid kunnen worden op GNU/Linux en Mac OS.

Het is een leuk idee op papier, maar in de praktijk heeft het gebruik van Wine, CrossOver en andere compatibiliteitslagen een hoop haken en ogen. Er blijken vaak nog (willekeurige) crashes op te treden of applicaties willen gewoonweg niet starten. Dat is door de jaren heen wel beter geworden en het team achter CrossOver heeft zelfs onlangs Microsoft Office 2013 aan de praat gekregen. De app is op dit moment echter verre van af en het draaien van Windows-apps is een grote gok, toch nemen wij de proef op de som en kijken wij hoe ver wij komen.

Van ChromeOS naar Windows

Als gebruikers wisselen van (besturings)systeem zullen zij altijd apps moeten achterlaten. Sommige apps zijn nou eenmaal niet multiplatform en men zal dus op zoek moeten gaan naar alternatieven. Gelukkig kan men met Wine, een applicatie die het mogelijk maakt om Windows-applicaties op andere besturingssystemen te draaien, een heel eind komen. CrossOver gaat nog een stapje verder en brengt Wine in een mooie, commerciële, gebruiksvriendelijke verpakking naar Linux, Mac OS, *BSD en, sinds kort, Android.

CrossOver voor Android is nog niet publiekelijk beschikbaar maar als je de app alvast wilt proberen kan je je aanmelden via de website van CrossOver. Je zal dan het e-mail adres dat is gekoppeld met je Google Play Store account moeten achterlaten. Na enkele dagen is de app beschikbaar in de store en kan je deze downloaden en installeren.

Zelfs als je de uitnodiging binnen hebt zal je wel een Chromebook moeten hebben die overweg kan met Android apps. Dit zijn onder andere de Asus Chromebook Flip, Acer Chromebook R11 en de Google Chromebook Pixel (2015). Veel andere Chromebooks krijgen Android-ondersteuning later dit jaar of volgend jaar.

Gelukkig kan je de trukendoos dichtlaten als je CrossOver wilt installeren op een Chromebook. Klikken op de uitnodigingslink is voldoende en deze stuurt je direct naar de juiste Play Store listing waar je de app direct kan downloaden en installeren.

CrossOver heeft, net als Wine, geen kopie (of licentie) van Windows nodig. De applicatie opent een Windows-achtige omgeving die redelijk overeen komt met Microsoft's besturingssysteem met een startmenu en een desktop voor snelkoppelingen en iconen. Deze omgeving heeft standaard Notepad, File explorer en command prompt aan boord. Daarnaast kan er ook een uitgeklede versie van het configuratiescherm geopend worden waarin internetinstellingen en controllerinstellingen kunnen worden aangepast. Ten slotte kunnen er ook applicaties worden verwijderd via deze tool.

Als de applicatie is opgestart krijg je de optie verschillende applicaties automatisch te downloaden en te installeren. Het gaat om programma's als Steam, Office 2007, Office 2010 of WinZip. Steam en Winzip worden na selectie automatisch gedownload en geïnstalleerd, maar voor Office moet je zelf de installatiebestanden leveren.

Deze applicaties worden slechts als opstapje meegeleverd, in theorie kan je elke Windows applicatie (proberen) te installeren. In het software installatie-menu kan je de optie only known-good applications uitvinken en applicaties selecteren uit een veel langere lijst. Daarnaast kan je via de File explorer elke .exe of .msi openen die je maar wilt. In theorie, in de praktijk echter...

Een paar hits, meestal mis

We hebben CrossOver Preview getest op een 2015 Chromebook Pixel en stuitten meteen op een probleem. De hoge 2560x1700 resolutie zorgde voor hele kleine applicatievensters met hele kleine, soms verkeerd uitgelijnde, tekst. Hoewel CrossOver verschillende instellingen omtrent window management en resoluties meelevert, loste dit niet het probleem op voor alle programma's. Ik gok omdat dit komt omdat de programma's niet waren geoptimaliseerd voor schermen met een hoge dpi. Op de Surface Pro 3, zien de letters van Steam er wel goed uit, maar matig, alsof deze zijn opgeschaald.

Het grotere probleem was echter dat de meeste programma's die ik heb getest jammerlijk falen. Laten we ze allemaal even doorlopen:

Steam: Het installeren van het programma gaat goed al gaf "steamwebhelper.exe" een foutmelding nadat het programma wordt gestart. Het lukte de applicatie ook niet de desktop pc te herkennen op het draadloze netwerk waardoor in-home streamen niet werkt. Ook de Big Picture Mode werkt niet.

Steam Games: Het lukte om de indie platformer Limbo te installeren en te spelen. De andere games: Fez, Proteus, Gunpoint en Mercenary Kings wilden niet installeren of vroegen om extra software als Microsoft's .NET framework welke niet geïnstalleerd kon worden.

Winzip: werkte perfect. Zowel het installeren van de applicatie als het uitpakken van Zip-bestanden ging zonder problemen.

LibreOffice: installeerde en werkte ook perfect.

GIMP: crashte tijdens het installatieproces met een "access violation" error.

Paint.NET: het installatiescherm verdween zonder een melding te geven.

Diablo III: Had Blizzard's Battle.net-software nodig. Deze software crashte echter tijdens het starten.

League of Legends: Het installatiescherm liet alleen een zwart scherm zien en reageerde verder nergens op.

LiveScribe: Dit programma liet zich wel installeren maar crasht direct als deze wordt gestart.

Slechts drie van de acht programma's werken en als je de Steam games meetelt, komen we uit op vier van de dertien.

Waarom de Windows laag belangrijk is

Eerlijk is eerlijk, CrossOver is nog in een vroeg stadium en het is waarschijnlijk een beetje te vroeg om het programma aan de kant te gooien. Daarom zijn wij vergevingsgezind en geven wij het pakket nog een kans. Als Codeweavers geld zou vragen voor deze software (zoals zij doen voor de Windows en Mac-versie) hadden we het ze wel zwaar aangerekend.

Wij gaan ervan uit dat Codeweavers de compatibiliteitslaag goed genoeg kunnen laten werken. Gebruikers die nu twijfelen over te stappen naar Chromebook maar dat nog niet doen omdat zij nog één of twee Windows-programma's gebruiken waar zij geen afscheid van kunnen nemen kunnen dankzij CrossOver toch wisselen en hun software blijven gebruiken.

De Google Play store bevat inmiddels genoeg apps waarmee gebruikers een heel eind kunnen komen, waaronder mobiele versies van WinZip en Office), al zullen sommige gebruikers bepaalde functies van de desktop-versie nodig hebben.

Er zijn nog genoeg Windows programma's waarvan nog geen mobiele programma's beschikbaar zijn. Ik kan bijvoorbeeld niet zonder LiveScribe. De pen (met ingebouwde microfoon) laat mij makkelijk notities maken tijdens het interviewen. Het is het enige programma dat mij ervan weerhoudt te switchen naar een Chromebook. Het was daarom extra jammer dat deze applicatie niet werkte via CrossOver.

Waarom niet gewoon een Windows laptop gebruiken? Omdat Chrome OS lichter is, minder overhead heeft en minder typische Windows-problemen heeft. Het idee van een sneller, lichter besturingssysteem is aantrekkelijk, zeker als je het overgrote deel van de tijd alleen een webbrowser gebruikt en helemaal als je zo nu en dan toch dat ene Windows-programmaatje kan gebruiken wanneer nodig.

Het zal voor de mensen van Codeweavers niet alleen flink wat werk zijn om grote applicaties als Photoshop en Office aan de praat te krijgen, maar vooral de niche apps die mensen nu nog aan Windows gebonden houden. Als CrossOver van de grond komt en goed werkt, kan dat uiteindelijk aardig wat mensen over de streep trekken.